Nawożenie i koszenie trawnika przez cały rok

Zasady koszenia trawnika

Koszenie jest czynnością pozornie prostą, ale ma bezpośredni wpływ na kondycję darni. Trawy trawnikowe regenerują się przez aktywność merystemów, które w czasie wegetacji działają intensywnie. Zbyt niskie lub zbyt rzadkie koszenie może trwale osłabić rośliny.

Optymalna wysokość koszenia

Ogólna zasada mówi, że jednorazowo nie należy usuwać więcej niż jednej trzeciej długości źdźbła. Dla typowego trawnika przydomowego oznacza to:

• Trawnik rekreacyjny — utrzymywanie na wysokości 4–6 cm
• Trawnik ozdobny — utrzymywanie na wysokości 2–4 cm
• Trawnik w cieniu — nieco wyżej, 5–7 cm (wyższe źdźbło to większa powierzchnia fotosyntezy)

Latem, w upalne i suche okresy, zaleca się podwyższenie ustawienia noża kosiarki o 1–2 cm. Wyższe źdźbła lepiej chronią glebę przed wysychaniem i stresom termicznymi.

Częstotliwość koszenia

W sezonie wegetacyjnym (kwiecień–październik) typowy trawnik wymaga koszenia co 7–14 dni. W szczytowym okresie wzrostu (maj–czerwiec) przerwa może skrócić się do 5–7 dni. W lipcu i sierpniu, przy suchej pogodzie, wzrost spowalnia i kosić można rzadziej.

Nawożenie — podstawy

Trawy trawnikowe, w odróżnieniu od roślin uprawnych, pozbywają się biomasy przez regularne koszenie. Usunięta skoszona trawa oznacza odpływ składników mineralnych — azotu, fosforu i potasu. Dlatego systematyczne nawożenie jest warunkiem utrzymania gęstej i zdrowej darni.

Azot (N)

Azot odpowiada za intensywny wzrost i intensywnie zieloną barwę. Jest składnikiem, którego trawy zużywają najwięcej. Stosuje się go głównie wiosną i wczesnym latem. Jesienne nawożenie azotem nie jest zalecane — pobudza wzrost wegetatywny, gdy rośliny powinny przygotowywać się do zimowania.

Fosfor (P) i potas (K)

Fosfor wspomaga rozwój systemu korzeniowego i kiełkowanie. Potas zwiększa odporność na mróz, suszę i choroby grzybowe. Oba składniki stosuje się głównie jesienią, w nawozach o niskiej zawartości azotu i wyższej fosforanów i potasu.

Harmonogram nawożenia

Nawożenie organiczne

Kompost i przekompostowany obornik poprawiają strukturę gleby i stopniowo uwalniają składniki odżywcze. Stosuje się je zazwyczaj wiosną, wgrywając je powierzchniowo lub mieszając z glebą przy wertykulacji. Nie zastępują nawożenia mineralnego, ale stanowią cenne uzupełnienie.

Napowietrzanie i wertykulacja

Z czasem w darni gromadzi się warstwa filcu — martwych resztek roślinnych. Wertykulacja polega na mechanicznym nacinaniu tej warstwy, co poprawia cyrkulację powietrza, wody i składników w glebie.

Napowietrzanie (aeracja) to wykonywanie drobnych otworów w glebie za pomocą specjalnych widłek lub aeratora. Szczególnie polecane na glebach zbitych i trawnikach z intensywnym użytkowaniem.

• Wertykulacja — najlepiej wiosną (kwiecień–maj) lub wczesną jesienią (sierpień–wrzesień)
• Napowietrzanie — wiosną lub jesienią, po deszczu lub podlaniu, gdy gleba jest wilgotna, ale nie mokra

Przygotowanie trawnika do zimy

W Polsce trawnik przygotowuje się do zimy w październiku–listopadzie. Podstawowe czynności to:

• Ostatnie koszenie — na wysokości 4–5 cm, nie za krótko, bo zbyt niska darń jest bardziej narażona na mróz
• Usunięcie opadłych liści — nagromadzone liście ograniczają dostęp światła i sprzyjają rozwojowi chorób grzybowych
• Nawożenie jesienne — przy niskich temperaturach rośliny pobierają składniki wolniej; nawóz P–K stosowany nie później niż w połowie października
• Unikanie chodzenia po zamrożonej darni — zamrożone źdźbła łatwo się łamią i trudno się regenerują

Typowe problemy i ich przyczyny

Referencje

• IUNG Puławy — nawożenie użytków zielonych
• COBORU — odmiany traw trawnikowych